ABD-İran görüşmeleri tıkandı, Washington askeri operasyon ihtimalini dile getirdi.
Trump, İran limanlarına yönelik deniz ablukasının kaldırılmasını ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasını kabul etmedi. Katar, abluka ve nükleer program konusundaki anlaşmazlığı aşmak için arabuluculuk girişimlerini sürdürecek.
ABD ile İran arasında diplomatik ilerleme sağlamayı amaçlayan arabuluculuk çabaları son günlerde sonuç vermezken, görüşmeler hakkında bilgi sahibi üç yetkili iki tarafın da tutumundan geri adım atmaya hazır olmadığını belirtti. ABD’li yetkililer, ABD Başkanı Donald Trump’ın ara seçimlerin ardından yeniden geniş çaplı askeri operasyonlara başvurabileceği ihtimalini dile getirdi.
Katar’ın yürüttüğü girişimler kapsamında Katarlı arabulucu Ali el-Zevadi, pazartesi günü New York’ta İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ve ekibiyle birkaç saat görüştü. Görüşme hakkında bilgi sahibi bir yetkili, tarafların Katar’ın hazırladığı iki sayfalık uzlaşma önerisini ele aldığını belirtti.
Öneri, İran’ın limanlarına yönelik ABD deniz ablukasının kaldırılması talebini ele alırken Washington’ın İran’ın nükleer programında taviz verilmesi yönündeki talebini de karşılamayı amaçlıyordu. ABD’li yetkililer görüşmelerin atmosferini başlangıçta “olumlu ve yapıcı” olarak nitelendirdi. Ancak Trump daha sonra deniz ablukasının kaldırılmasını veya dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasını kabul etmediğini açıkladı.
Görüşmeler hakkında bilgi sahibi yetkililerden biri, “İşler tıkandı. İranlılar ABD’nin kabul edemeyeceği şeyler talep ediyor. Washington ise kendisini kazanan konumunda görüyor ve taviz vermesi gerektiğini düşünmüyor” dedi. Axios’un aktardığı iki yetkiliye göre Katarlı yetkililer girişimlerini sürdürecek, ancak her iki tarafın tutumundan giderek daha fazla hayal kırıklığı duyuyor.
Pakistan ve Mısır’ın da aralarında bulunduğu diğer bölgesel arabulucular, İran’ı nükleer konuda taviz vermeye çağırdı. Konu hakkında bilgi sahibi başka bir yetkili, İranlıların ABD haziran ayında imzalanan mutabakat zaptına dönmeyi kabul etmeden bu çağrıyı değerlendirmeyeceklerini söylediğini aktardı.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, salı günü ülkesinin şartlarını ABD tarafına ilettiğini söyledi ve Trump’ın karar veremediğini savundu. Rızai, “Trump, ne müzakere edebildiği ne de savaşabildiği bir bataklığa saplandı” ifadelerini kullandı.
Trump ise İranlıların çok kötü bir durumda olduğunu söyledi. ABD Başkanı, “Henüz teslim olmaya hazır olup olmadıklarını bilmiyorum. Ama teslim olacaklar. Amaç nükleer silaha sahip olmalarını engellemek. İran nükleer silaha sahip olmayacak” dedi.
Kaynak: Cumhuriyet Gazetesi - Dünya